Frescobaldi 1.0 - Paketler - Özgürlük için...

Frescobaldi 1.0

Girolamo Frescobaldi Adını 17. yüzyılın başında yaşamış bir İtalyan besteciden alan Frescobaldi, bir LilyPond nota düzenleyicisi olup, müzik notalarını bilgisayar ortamına kaydetmenizi sağlar.

Frescobaldi yazılımı, bir müzisyen ve bir programcı olan William BERENDSEN'in, önce KDE 3 masaüstü ortamında yer alan bir metin düzenleyici olan Kate uygulamasına eklenti olarak yazdığı LilyKDE eklentisinin, KDE 4 masaüstü ortamı için bağımsız bir uygulama şekline dönüştürülmüş halidir.

Özgürlükİçin e-Dergisi'nin geçmiş sayılarında ve Özgürlükİçin'de de yayınlanan “LilyPond” paket tanıtım yazısını ve ardından hazırladığım “KATE için LilyKDE eklentisi” yazımı takip etmiş olanlar; ayrıca “LilyPond Kılavuzu” internet sayfamı izleyenler, LilyPond, LilyKDE ve Frescobaldi hakkında çeşitli bilgilendirme yazıları kaleme aldığımı hatırlayacaklardır.

Özgürlükİçin kullanıcılarına Frescobaldi yazılımını kısaca tanıtmanın daha doğru olacağını düşünüyorum.

LilyPond için kısa bir tanımlama yapmaya çalışırsak, “Nota oluşturmaya giden yolda kullanılan tekniğin, daha çok matematikçilerin kullandıkları “LaTeX” yazılımıyla metin ve matematik formüllerini birlikte oluşturma yönteminin müziğe uyarlanmış halidir.” diyebiliriz. Bir nota sayfasında yer alması gereken her simge için, LaTeX dizgeleri müziğe uyarlanmıştır. Bunun için bir metin düzenleyiciye ihtiyaç vardır. Linux ortamı metin düzenleyici açısından epey zengindir. Son eki “.ly” ile biten bir dosyayı oluşturmak için, “Vim, Emacs, Gdit, KWrite, Kate” gibi metin düzenleyicilerden herhangi birisi ya da hepsi birden kullanılabilir. Çünkü bir “lilypond” dosyası, aynı bir düz metin dosyası gibi derlenmeyi bekleyen ham bir dosyadır. Konsolu açıp, “lilypond dosyaadi.ly” yazar ve enter tuşuna basarsanız ve eğer bilgisayarınızda lilypond yazılımı kuruluysa dosya derlenmeye başlayacaktır. Bu işlemin sonucunda elinizde “dosyaadi.pdf” ve “dosyaadi.ps” adını taşıyan ve eğer oluşturduğunuz lilypond dosyasında belirtmişseniz bir de “dosyaadi.midi” adını taşıyan iki ya da üç adet dosyanız olacaktır.

Frescobaldi Ana Ekranı

Kate için hazırlanmış olan LilyKDE eklentisiyle Kate uygulamasından çıkmadan, oluşturduğumuz lilypond dosyasının derleme işlemini, derlediğimiz dosyanın PDF çıktısını önizleme şansını yakalamaktaydık. Frescobaldi yazılımı da aslında, Kate metin düzenleyicisinin daha da geliştirilerek “müstakil - ayrı” bir yazılım biçimine getirilmiş halidir.

Frescobaldi ile LilyKDE eklentisini kullanan Kate arasındaki dikkat çekici farkları maddeler halinde sıralayalım:

Metin düzenleme ve komutları yazma sırasında girilebilecek komut seçeneklerinin “ipucu” olarak görünmesi,
Uygulama penceresinin solunda, notalara yerleştirilen çeşitli işaretlerin seçilebilme olanağı,
Ölçü işaretlerini menüden değiştirebilmesi,
Çalışma penceresinin solunda yer alan “Hızlı Ekle” açılır / kapanır pencereyle çeşitli müziksel simgelerin notaya kolaylıkla eklenebilme olanağı,
Türk Müziği notaları yazabilmesi.

Bu yazının yazarı olan Server ACİM, Frescobaldi yazılımının Türkçe çevirilerini LilyKDE eklentisi sürecinden beri yapmaktadır.

Frescobaldi yazılımı geliştiricileri tarafından sürekli güncellenmekte ve yeni sürümleri üretilmeye devam etmektedir. Bu yazılımla ilgili son yenilikleri merak ediyorsanız, Özgürlük İçin E-Dergi'nin Mayıs 2010 - 21. sayısında yayınlanan “Frescobaldi İle İşler Nasıl Gidiyor?” yazısında merak ettiğiniz detayları öğrenebilirsiniz.