Serinin üçüncüsü olan bu yazıyla, 15 ana başlık altında 126 adet filtreden oluşan konumuzun üçte birlik kısmını tamamlamış oluyoruz. Daha önceki yazılarda da belirttiğim gibi öğrendiklerimizi uygulamak, denemeler yapmak çok önemli. Bunun için bu sayfayı ziyaret etmenizi tavsiye ederim. Çok sayıda resimli ve görüntülü derse bu adresten ulaşabilirsiniz. Ayrıca bu sitede Gimp kategorisinde bulunan yabancı sitelerden çevirisini yaptığım çok sayıda dersi de inceleyebilirsiniz. Herkese Pardus’lu, Gimp’li güzel günler...
BÖLÜM 6 : BOZULMA FİLTRELERİ
1. Blinds: Resim üzerinde yatay ya da düşey olarak çizgiler oluşturur. Bu çizgilerin sayı ve genişliğini ayarlayabiliriz. Açılan penceredeki seçeneklerde bulunanlar:
- Önizleme: Uygulama sonucunu eş zamanlı görmemizi sağlar.
- Horizontal: Yatay çizgiler oluşturur.
- Vertical: Düşey çizgiler oluşturur.
- Displacement: Çizgilerin genişliğini ayarlar.
- Number of Segments: Çizgilerin sayısını belirler.
- Arkaplan: Çizgilerin rengi içindir. “Şeffaf” seçeneğinin aktif olması için resmin alfa kanalına sahip olması gerekir.
2. Curve Bend : Resmi eğip bükmek için kullanılır. Filtre seçeneklerinde bulunanlar:
- Önizleme: Uygulama sonucunu eşzamanlı görmemizi sağlar.
- Preview Once: Resim üstünde yaptığınız her bir değişikliği istediğiniz takdirde gösterir.
- Automatic Preview: Önizleme eşzamanlı gösterilir. Daha çok “Çevir” seçeneği ile birlikte kullanılır.
- Çevir: Filtre uygulama açısını belirler. Öntanımlı değer olan 0 derecede eğrilik üst kenardan alt kenara doğru uygulanır. 90 derecede sol kenardan sağ kenara doğru uygulanır.
- Smoothing ve Antialiasing: Filtre resmin kenar görünümünü de bozabilir.Bunun düzeltimi için bu ifadeler seçili olmalıdır.
- Work On Copy: Temel resim üzerinde değişiklik yapmadan bir kopyası üzerinde çalışmalarımızı gerçekleştirmemizi sağlar.
- Modify Curve: Klavuz çizgilerle (ızgara) çalışmamızda bize yardım eder. Bu çizgilerin tam ortasında iki ucunda siyah nokta bulunan yatay bir çizgi vardır. Bu çizgi üzerine fare ile tıklayarak sayısız nokta oluşturabilir ve bu noktaları fare ile sürükleyerek resminize yeni görünümler kazandırabilirsiniz.
- Curve for Border: Dönme yönüne göre sağ ya da sol kenara uygulanır.
- Curve Type:
- Smooth: Bir noktayı sürüklediğinizde otomatik olarak bir eğri oluşturur.
- Serbest: Eğri çizme işini size bırakır.
- Copy: Aktif eğriyi diğer kenara kopyalar.
- Mirror: Aktif eğriyi diğer kenara yansıtır.
- Swap: Sol ve sağ eğrileri yer değiştirir.
- Reset: Aktif eğriyi sıfırlar, resim ilk haline döner.
- Open: Başka bir belgeden eğrilik kopyalar.
- Save: Eğriliği bir dosyaya kaydeder.
3. Emboss: Resme girinti çıkıntı ekleyerek bir kabartma görünümü verir. Parlak bölgeler kabartma şeklini alırken koyu bölgelerde oyuk görünümlü olur. Bu filtre sadece RGB resimlerde kullanılabilir. Filtre seçeneklerinde yer alanlar:
- Bumpmap: Kabartma düz, pürüzsüzdür. Ayrıca renkler de korunur.
- Emboss: Resmi gri ölçekli hale dönüştürür ve kabartma görüntüsü daha belirginleşir.
- Azimuth: Açıya bağlı olarak uygulanacak ışıklandırma ile ilgilidir.
- Elevation: Ufuktan (0 derece) zirveye (90 derece) olan yükseklik. Yalnız filtrede 180 dereceye kadar yükseltme yapılabilir.
- Derinlik: Işık kaynağına olan uzaklık değeridir.Değerin artması resimdeki ışığı arttırır.
4. Engrave: Bu filtre, resme kabartma görünümü verir. Resim siyah-beyaza dönüşür ve üstüne çeşitli büyüklükteki yatay çizgiler çizilir. Görünüm, eski para ve kitaplarda yer alan kabartmaları andırır. Bu arada bir hatırlatma; filtrenin aktif olabilmesi için üzerinde çalıştığınız resmin alfa kanalına sahip olması gerekir. Şimdi filtre seçeneklerini inceleyelim:
- Yükseklik: Çizgilerin kalınlıklarını ayarlar. 2-16 değer aralığındadır.
- Limit line width: Eğer seçili ise yakın renk bölgeleri üstüne ince çizgiler çizilmez.
5. Erase Every Other Row: Resimdeki tekli ya da çiftli ardışık satır ya da sütunları siler. İsterseniz silinen bölümleri arkaplan rengine dönüştürebilirsiniz. Filtre seçeneklerine bakalım:
- Rows/Cols: Satırların mı yoksa sütunların mı silineceğini belirtir.
- Even/odd: Tek mi çift mi seçeneğidir.
- Erase/fill: Silinecek yerlerin arkaplan rengine çevrilmesini sağlayabilirsiniz. Eğer resimde alfa kanalı varsa silinen bölümler şeffaf hale gelir.
6. Warp: Bu filtre, resmin bazı bölümlerinin şeklini bozar. Filtrenin en güzel tarafı ise canlandırma özelliği sayesinde asıl resimle, deforme olmuş resim arasındaki geçişi .gif uzantılı animasyon olarak elde edebilir ve bunu web sayfalarında kullanabilirsiniz. Kullanım için “deform mode”lardan birini seçtikten sonra fare ile resim üstünde istediğiniz yere işaret koyup sonra onu sürükleyin. Filtre seçeneklerinde bulunanlar:
- Move: Resmin parçalarının çekilip uzamasına izin verir.
- Remove: Bozulmayı fare sürüklemesiyle taşımanıza izin verir. Canlandırma yaptığınızda bu bir kareye (frame) denk gelir.
- Genişle: Fare ile işaretlenmiş bölgeyi genişletir.
- Daralt: Fare ile işaretlenmiş bölgeyi daraltır.
- Swirl CCW: Saatin tersi yönde dönen bir girdap oluşturur.
- Swirl CW: Saat yönünde dönen bir girdap oluşturur.
- Deform radius: Fare ile işaretlenen noktanın çevresindeki filtreden etkilenecek dairesel bölgenin yarıçapını ayarlar.
- Deform Amount: Bozulma miktarını ayarlar.
- Bilinear: Filtre etkisini pürüzsüz hale getirir.
7. Lens Distortion: Resme mercekle bakıyormuş hissi verir. Filtre seçeneklerindeki tüm ayarlar -100 ile +100 değer aralığındadır. Bu seçeneklerde yer alanlar:
- Main: Resimde meydana gelecek küreselleştirme miktarıdır. Artı değerler resmi dışbükey yaparken eksi değerler içbükey görünüm verir.
- Edge: Resmin sınırlarında meydana gelecek küreselleştirme miktarıdır.
- Zoom: Varsayılan merceğin resimde meydana getireceği genişleme veya daralma miktarını belirler.
- Brighten: Mercek eğriliğine göre resmin çevresinde oluşacak parlaklığı/karanlığı ayarlar.
- X shift; Y shift: Ortalanmamış mercek çiftleri tarafından resimde oluşacak kayma miktarını belirler. Görünür bir sonuç elde edebilmek için Main ve Edge seçeneklerinin sıfır olmaması gerekmektedir.
8. Mosaic: Resmi onlarca parçaya bölerek mozaik görünümü verir. Filtre özelliklerinde:
- Tiling Primitives: Oluşacak mozaik parçaların şekillerini buradan belirliyoruz. Squares (kare), Hexagons (altıgen), Octagons and Squares (sekizgen ve kare) ve Triangles (üçgen).
Options;
- Antialiasing: Mozaik parçalarının kenar kalınlıklarını azaltır.
- Color Averaging: Seçili olduğunda her bir mozaik parçasının rengi ortalama bir renge çevrilir yani aralığındadır. Bu seçeneklerde yer alanlar: Parça içinde baskın olan renk ön plana çıkar.
- Allows Tile Splitting: Çok renkli bölgelerde mozaik parçalarını bölerek daha
- iyi bir renk gradyeni oluşmasını ve daha fazla ayrıntının görülmesini sağlar.
- Pitted Surfaces: Seçili olduğunda pürüzlü bir görünüm verir.
- FG/BG Lighting: Seçili olduğunda mozaik döşemeleri ön plan rengi ile parlaklaştırılırken döşemeler arasındaki koyu görünümlü bölgeler arkaplan rengi ile boyanır.
Parameter setting;
- Tile Size: Mozaik parçalarının boyutunu ayarlar
- Tile Height: Mozaiklerin parlak kenarlarındaki piksellerin genişlik değerlerini
- ayarlar.
- Tile Spacing: Mozaik parçaları arasındaki boşluğun genişliğini ayarlar.
- Tile Neatness: Değer olarak bir yapıldığında çoğu mozaik aynı boyutta olur. Sıfır olduğunda ise mozaik boyutları farklı ve gelişi güzeldir.
- Light Direction: Işığın resim üzerine düşme doğrultusunu ayarlar. Işığın öntanımlı geliş doğrultusu 135 derece ile sol üst köşedendir. 0 ile 360 arasında bu değeri değiştirebilirsiniz.
- Color Variation: Her parça tek renktir. Asıl resimle karşılaştırdığımızda resimdeki renk sayısı daha azdır. Bu seçenekteki ayarla renk sayısını biraz daha artırabilirsiniz.
9. Newsprint: Bu filtre nesneleri geniş pikselli hafif noktalarla gösterir. Çözünürlük çok düşük olur. Resmin üstüne siyah ya da renkli ızgaralar yerleştirilmiş görünümü verir. Filtre seçeneklerinde yer alanlar:
- Önizleme: Yaptığınız değişikleri eş zamanlı gözlemleyebilirsiniz.
- Resolution: Buradaki ayarlar hücre boyutlarını değiştirir.
- İnput SPI: Kullandığımız resmin çözünürlüğüdür.
- Output LPI: Elde edilecek çözünürlüktür.
- Cell size: Oluşacak resim hücrelerinin boyutunu ayarlar.
Ekran başlığı altında bulunan seçenekler:
- Separate To RGB, CMYK, Intensity: Hangi renk uzayında çalışacağınızı buradan seçiyorsunuz. RGB kipinde renk uzayı aktif olmaz. CMYK seçildiğinde önce resim CMYK kipine çevirilir ardından bütün renk kanalları hafif noktalarla ayrı ayrı gösterilir. Intensity kipinde ise resim gri ölçekli, hafif noktalı ve alfa kanalı eklenmiş duruma getirilir. Böylece isterseniz özel efektler de ekleyebilirsiniz. Tabi bu noktada güzel bir sonuç almak biraz deneyim gerektirir. Tavsiyem başlangıç olarak CMYK kipini denemeniz.
- Black Pullout (%): RGB kipinden CMYK kipine dönüşümde ne kadar siyah kullanılacağını ayarlar.
- Lock Channels: Değişiklikleri bütün renk kanallarına uygular.
- Factory Defaults: Öntanımlı değerleri uygular.
- Angle: Her renk kanalı için kılavuz hücre açısıdır.
- Spot Function: Renk beneklerinin şeklini belirler.
- Antialiasing (Oversample): Kullanım amacı renk derinliğini ayarlamaktır. Eğer İyi bir tonlama yaptıysanız bu seçeneği kullanmanıza gerek yok, değeri 1 yaparak sonucu etkilememesini sağlarsınız. Yazıcıdan çıktı alınacağı durumlarda kağıt üstünde mürekkep lekesi görünümü vermekte kullanabilirsiniz.
10. Page Curl : Resmin bir kenarını katlar. Bunun için yeni şeffaf bir katman oluşturur, böylece katlanmış köşenin altındaki katman da görülebilir. Açılan penceredeki seçeneklerde yer alanlar:
- Curl Location: Resmin dört köşesinden katlanmasını istediğiniz bölgeyi buradan seçiyorsunuz.
- Curl Orientation: Katlamanın yatay ya da dikey kenara doğru olmasını buradan ayarlıyoruz.
- Shade Under Curl: Kıvrım içinde gölge olup olmayacağını seçiyoruz.
- Opacity: Kıvrımın altındaki katmanın görünürlüğünü ayarlıyoruz.
11. Polar Coordinates: Resme, daire ya da dörtgen görünümü verir. Filtre seçeneklerinde:
- Önizleme:Yaptığımız değişiklerin sonucunu eş zamanlı görmemizi sağlar.
- Circle Depth in Percent: Resmin daireselliğini bu seçenekten ayarlarız. % 0 dörtgen görünümü verirken açının %100’e yaklaşması daireselliği arttırır.
- Offset Angle: Bu özellik resmi 0 ile 359 derece aralığındaki bir açı değeriyle dairesel olarak döndürür.
- Map Backwards: Bu özellik seçildiğinde döndürme işlemi sol yerine sağ taraftan başlar.
- Map from Top: Seçili değilse, haritalama dıştan içeri doğru yapılır. Seçili ise içten dışarı doğru olur.
- To Polar: Eğer seçili değilse filtre efekti resme dairesel olarak bir dörtgen içinde uygulanır. Seçili ise resim bir daire içinde haritalanır.
12. Ripple: Resme ya da seçili bölgeye su yüzeyinde yansıma yapmış, dalgalanmış görünümü verir. Filtre seçeneklerinde:
- Antialiasing: Resmin kenarlarını düzeltir.
- Retain Tileability: Eğer resimde döşeme kullanılmışsa resmin görüntü özelliklerini korur.
- Orientation: Dalgaların doğrultusunu yatay (Horizonta ya da dikey (Vertical) olarak belirler .
- Edges: Dalga görünümünden dolayı bazı pikseller yer değiştirirken bazıları da kaybolabilir. Bu durumda;
- Wrap : Kayıp pikseller karşı kenarda görülecek şekilde yer değiştirir.
- Smear: komşu pikseller kayıp piksellerin yerini alacak şekilde yayılır.
- Black : Kayıp piksellerini yeri siyaha boyanır.
- Wave Type:
- Sawtooth: Dalga görüntüsü testere dişi şeklinde olur.
- Sine: Sinüzoidal görünümlü (ovtepeli) dalgalar oluşturur.
- Period: Dalga boyu ile ilgilidir. (0-200 piksel)
- Amplitude: Dalga yüksekliği ile ilgilidir . (0-200 piksel)
13. Shift: Bütün piksel dizilerini gelişi güzel bir aralıkla yatay ya da düşey olarak öteler. Açılan penceredeki seçeneklere göre:
- Yatay öteleme için Shift Horizontally,
- Düşey öteleme için Shift Vertically,
- Öteleme miktarını belirlemek içinde Shift Amount değişkeni kullanılır.
14. Value Propagate: Belirtilen eşik değerleri arasında kalan renk piksellerini seçilen yönlerde resme yayar.
Propagate mode
- More White: Resimdeki parlak bölgeleri seçili yönlere doğru yayarak arttırır.
- More Black: Resimdeki koyu bölgeleri seçili yönlere doğru yayarak arttırır.
- Middle Value to Peaks: Seçili eşik değerleri arasındaki bölgede iki değerin ortalaması bölgeye yayılır.
- Foreground to Peaks: Yayılmış bölgeler ön plan rengi ile doldurulur.
- Only Foreground: Sadece önplan rengine sahip bölgeler resim üzerine yayılır.
- Only Background: Sadece arkaplan rengine sahip bölgeler resim üzerine yayılır.
- More Opaque ve More Transparent: Bu seçenekler sadece alfa kanalı olan resimlerde çalışır. Zıt komutlardır. More Transparent seçiliyse resimdeki saydam bölgeler daha az saydam olan bölgeler üzerine doğru yayılır. More Opaque ise bunun tersine çalışır.
Parameters settings
- Lower Threshold ve Upper Threshold: Resme yayılacak piksel değer aralığını ayarlar.
- Propagating Rate: Yayma miktarıdır. Büyük değerler daha fazla rengin yayılmasını sağlar.
- Propagating Direction: Yayılma yönünü belirler. Birden fazla yön seçebilirsiniz; to left (sola), to right (sağa), to top (üste), to bottom (alta).
15. Video : Bu filtre resimdeki belli bölgelere düşük noktasal RGB uygulamaları yapar. Filtre seçeneklerine göre:
- Önizlemede bizim resmimizi kullanmaz, kendi ön tanımlı kurt resmi üzerinden resme uygulanacak filtreyi gösterir.
- Video pattern başlığı altında yer alan şablonları tanımlaması biraz güçtür, en iyisi hepsini tek tek incelemeniz.
- Additive seçimi resme parlak bir görünüm katar.
- Rotated seçimi ise filtrenin resme 90 derece döndürülmüş olarak uygulanmasını sağlar.
16. Waves: Resme eşmerkezli dalgalardan oluşan bir görünüm verir. Filtre seçeneklerinde yer alanlar:
- Smear: Dalgaların dairesel olmasından dolayı resim üstünde bazı boşluklar oluşur. Seçili olması durumunda komşu bölgeler bu boş bölgelerin üstüne yayılır.
- Blacken:Yukarıda bahsedilen boş bölgeleri siyaha boyar.
- Reflective: Dalgalardan bir girişim deseni oluşturur.
- Amplitude: Dalga genişliğini ayarlar.
- Phase: Dalgalar arasındaki fazı ayarlayarak dalga tepelerinin yerini değiştirir.
- Wavelength: Dalga boyunu (iki dalga tepesi arası uzaklığı) ayarlar.
17. Whirl and Pinch: Resim üstünde bir noktayı merkez kabul edip etrafında girdap görüntüsü oluşacak şekilde resmi eğip büker.
- Whirl Angle, saat yönünde ya da saatin tersi yönde döndürme yapar. Değer aralığı -360 ile +360 arasındadır.
- Pinch Amount, 0 ile +1 arasındaki değerler resme içe çökme görünümü verirken, 0 ile -1 aralığındaki değerler resmin merkezinden dışarı doğru taşma görünümü verir.
- Radius oluşan girdabın yarıçap değeridir. Ayrıca resmin ne kadarının filtreden etkileneceğini belirtir. Sıfır değerinde resim hiç etkilenmezken, bir değerinde resmin yarısı, iki değerinde ise resmin tamamı filtreden etkilenir. (filtre etkisi yarıçap vektörünün taradığı alanda gerçekleşir)
18. Wind: Motion Blur (bulanıklık) filtresinin bir benzeridir. Resimdeki nesnelerin sınırlarıyla oynayarak hareket halinde çekilmiş bir fotoğraf görünümü verir. Filtre seçeneklerinde yer alanlar:
- Style başlığı altında bulunan Wind, hareket ediyormuş görünümü verirken; Blast patlama görünümü verir.
- Direction ise hareketin yönünü sol (left) veya sağ (right) olarak belirlememizi sağlar.
- Edge Affected başlığı altında bulunan Leading,hareket izini öndenarkaya doğru; Trailing ise arkadan öne doğru verir. Both seçilirse iki efekti resimde birleştirir.
- Threshold, nesnelerin kenarını belirler. Değer büyüdükçe kenar noktaları da belirginleşir.
- Strength değerinin artması ise filtrenin daha kuvvetli uygulanmasını sağlar.